ZBIGNIEW SAWICZ - MISTRZOWIE PIĘKNA Czy nadanie ekspozycji tytułu "Mistrzowie piękna" w sposób wystarczający odzwierciedli wyjątkową osobowość kilkudziesięciu postaci widniejących na fotografiach, pokaże ich dzieło, a zarazem ulotność chwili, w której fotografie zostały wykonane? - oto dylemat przed jakim stanął autor wystawy, Zbigniew Sawicz. Kluczem okazało się słowo "piękno", od zarania dziejów łączone ze sztuką, odnoszone do każdej z dziedzin: malarstwa, rzeźby, grafiki, muzyki, teatru, literatury, filmu i fotografii, a także współczesnych dyscyplin pokrewnych. Piękno jako wytwór intelektu, wrażliwości i pracy, ale także piękno jako cecha bogatej, nieprzeniknionej osobowości. Zatem być "mistrzem piękna" znaczy łączyć wszystkie najwyższe wartości i przekazywać je pod postacią dzieła - wytworu - innym. Takimi widzi Zbigniew Sawicz bohaterów swoich fotografii. Nic tak nie charakteryzuje osobowości jak zatrzymana w ułamku sekundy rzeczywistość, której są uczestnikami. Sawicz mówi o swoich zdjęciach "portrety", ale przecież nie aranżuje sytuacji, w jakich postaci są fotografowane. Portrety powstawały w sytuacjach adekwatnych do profesji każdego z twórców: podczas prób koncertów, spektakli, spotkań, wernisaży, rzadziej w pracowniach mistrzów. Powstawały podczas zwykłego lub odświętnego dnia pracy, w ferworze zmagań z artystyczną materią. Takimi widzimy muzyków i kompozytorów: Krzysztofa Pendereckiego, Henryka Mikołaja Góreckiego, Wojciecha Kilara, , Andrzeja Jasińskiego, Krystiana Zimermana, malarzy czy Franciszka Starowieyskiego. Z kolei w spotkaniach z fotograficznymi portretami Tadeusza Różewicza, Józefa Szajny, Gustawa Holoubka, Czesława Miłosza czy Józefa Brodskiego dominuje spokój, kontemplacja a na pierwszym plan wysuwa się siła słowa, jakim się posługują. Galerię portretów tworzą także wybitni fotograficy jak Zofia Rydet, Jerzy Lewczyński i Halina Holas -Idziakowa, filary historii polskiej fotografii, są wybitni reżyserzy jak Kazimierz Kutz, twórcy interdyscyplinarni jak Lech Majewski, młode talenty reprezentują Magdalena Piekorz i Wojciech Kuczok. Nie sposób wymienić wszystkich "mistrzów piękna". Galerię portretów Zbigniewa Sawicza tworzą przede wszystkim największe tuzy narodowej kultury, których dorobek jest znany i ceniony na całym świecie, którzy w jakiejś mierze czują się związani z ziemią śląską lub goszczący tu w pewnym momencie swojego życia, a których pobyt pozostawił trwały ślad w kulturze tego regionu. Ich nazwiska sąsiadują z najwybitniejszymi twórcami "stąd", dla których Śląsk jest codziennością. To jakże łatwo rozpoznawalne twarze Jerzego Dudy Gracza, Jana Szmatlocha, Andrzeja Urbanowicza, Romana Kalarusa, Zygmunta Brachmańskiego, Mirosława Jacka Błaszczyka i wielu innych. Wszyscy oni to "mistrzowie piękna", których podczas swej fotoreporterskiej pracy spotkał autor galerii portretów, uczestnicząc w wieczorach autorskich, rejestrując wernisaże, próby i koncerty Filharmonii Śląskiej czy w Narodowej Orkiestry Polskiego Radia, spektakle w Teatrze Śląskim, Operze Śląskiej. Portrety Zbigniewa Sawicza to w przeważającej większości dynamiczny, zarejestrowany w ułamku sekundy gest, wyraz twarzy, mimika, nastrój. Są niepowtarzalne, jak chwila w której powstały. "Mistrzowie piękna" powstawali w ciągu minionej dekady - Sawicz był obecny wszędzie, gdzie tylko mógł spotkać bohaterów swoich fotografii. Spośród setek zdjęć wybierał to jedno jedyne, które najbardziej oddawało osobowość artysty i niepowtarzalność sytuacji, w jakiej się znajdował. Jego fotograficzne obserwacje, refleks, dążenie do jak największej precyzji przekazu uczyniły ze Zbyszka Sawicza mistrzem - bo przecież on sam jest "mistrzem piękna". Wiesława Konopelska Przestrzenie fotografii Ostatnie lata "szalejącego" neomodernizmu i multimedializmu w sposób wyraźny dotknęły i fotografię. Obraz i obrazek towarzyszą wielu zjawiskom z pogranicza rzeczywistości ale i ułudy! Kto z nas pamięta, iż w latach 20. XX wieku niejaki Franek Kluski z Warszawy fotografował zjawiska nadprzyrodzone, pojawiające się na seansach spirytystycznych! Tak więc fotografia obejmuje nieznane i nieprzeczuwalne obszary przyszłości. W tym człowieczą obecność we wszystkich jej przejawach. Wszystko to nasuwa się gdy patrzę na obecność Zbigniewa Sawicza w naszej fotografii. Umiłowanie fotografii jako sposobu na wyrażanie uczuć i zatrzymanie rzeczywistości nabierają w Jego twórczości cech szczególnych. Pierwszy okres w Jego 35. letniej działalności fotograficznej to czas kształtowania subiektywnego spojrzenia na życie i prawdę. Wyrażał się wyraźnym związkiem Zbigniewa Sawicza ze śląskim etosem. Tym samym potwierdza zasadę, że nie można żyć na Śląsku bez fascynacji urodą tej ziemi i ludźmi. Jednak Sawicz potrafił połączyć trudne inspiracje: potrzebę wrażliwości estetycznej z wysiłkami nadania dziełu cech sztuki. A dziś fotograf rzeczywistości nie jest już "człowiekiem z aparatem" lecz wizualistą czującym i zatrzymującym czas oglądany. Bardzo często bez świadomości rejestrujemy to, co nas otacza, nawet nie przypuszczając, że kiedyś te ułamkowe chwile zamienią się w znaczące dokumenty historii, kultury i sztuki. Sprzyja temu dzisiejsza fotografia cyfrowa, której oblicze ciągle jeszcze jest nieodgadnione. Uroda fotografii Zbigniewa Sawicza to moim zdaniem umiejętność omijania "suchej" rejestracji i auto analiza tematu. Twórczość Zbigniewa Sawicza jest właśnie przykładem, gdy narzędzie tępi swoje ostrze wrażliwością umysłu artysty! W Zbigniewie tkwią wielkie pokłady czułości, miłości i wrażliwości. Może, gdy na Śląsku wyrosną gaje cyprysowe, badacze z dzieł Sawicza będą odtwarzać naszą śląską legendę. JERZY LEWCZYŃSKI ZBIGNIEW SAWICZ ul. Piastów 5/173 40-866 Katowice Leg. ZPAF 662 ZBIGNIEW SAWICZ urodzony 8 października 1939 roku w Bolechowie, powiat Dolina, województwo Stanisławowskie. Ukończył Politechnikę Śląską w Gliwicach w 1967 roku. Fotografuje od 1972 roku - w tym roku został członkiem Katowickiego Towarzystwa Fotograficznego. Przez 11 lat pełnił funkcję prezesa KTF. Po złożeniu wymaganych egzaminów, został przyjęty do Związku Polskich Artystów Fotografików w dniu 15 listopada1990 roku, uzyskując tytuł artysty fotografika. Pełnione funkcje w ZPAF: Prezes Okręgu Śląskiego ZPAF (styczeń1991- marzec1998) V-ce prezes d/s organizacyjnych Okręgu Śląskiego ZPAF (marzec 1998 - maj 2002) Przewodniczący Komisji Rewizyjnej Okręgu Śląskiego ZPAF (maj 2002-maj 2005) Fotografuje krajobraz Śląska, ludzi kultury i sztuki oraz ważne wydarzenia związane z regionem śląskim. Współpracuje na stałe od 10 lat z redakcją miesięcznika społeczno-kulturalnego Śląsk oraz z instytucjami kultury. Członek Stowarzyszenia Dziennikarzy Rzeczpospolitej Polskiej od 2002 roku. Autor kilkudziesięciu wystaw indywidualnych i zbiorowych. Ważniejsze działania, prezentacje i publikacje w okresie 1990-2007 Publikacje zdjęć w wydawnictwach: 1993 Festiwal Bardzo Szczególnych Sztuk 1995 Zbiory Muzeum Archidiecezjalnego w Katowicach 1998 Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach 1907-1922-1997 1999 Gwarectwo Myśliwych 1999 Literatura XX wieku 1999 Jan Wałach (1884-1979) 2000 Między Tak i Nie 2001 10 Jubileuszowe Dyktando 2001 Czterdzieści lat w kniei 2001 Pół wieku Opery Śląskiej 2001 Biuro Wystaw Artystycznych 1949-1999 2001 Golgota Jerzego Dudy Gracza 2003 Twórczość kompozytorów wrocławskich 2004 Katowice. Miasto w Europie 2005 Alma Mater Opoliensis 2006 Witraże Wiktora Ostrzołka (współautor albumu) Wystawy: 1990 Wystawa fotografii kandydatów do ZPAF, Katowice 2002 Fotografia Bezdomna, Katowice 2003 Nietrwałość fotografii wobec trwałości zmian w naturze 2005 Fotografia otworkowa, wystawa zbiorowa, Galeria Katowice ZPAF 2006 Śląski Park Przemysłowy, wystawa zbiorowa, Galeria Katowice ZPAF 2006 60 lat ZPAF, wystawa zbiorowa, Galeria Katowice ZPAF JÓZEF BRODSKI W KATOWICACH: 1993 Teatr Śląski im. St. Wyspiańskiego, Katowice 1994 Dom Polski, Ostrawa (Czechy) 1998 Moskwa (Rosja) 2000, 2001 TARGI SZTUKI, Międzynarodowe Hale Targowe, Katowice Współorganizator i uczestnik prezentacji Działu Fotografii Artystycznej DRUGIE WCIELENIE - SATURN: 2005 Galeria Sztuki Współczesnej ELEKTROWNIA, Czeladź 2006 Dni Kultury Polskiej, Auby (Francja) 2006 Centrum Historii Górnictwa, Lewarde (Francja) WITRAŻE WIKTORA OSTRZOŁKA: 2007 Wydział Teologiczny Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2007 Tarnogórskie Centrum Kultury, Tarnowskie Góry 2007 Muzeum Miejskie, Piekary Śląskie 2007 NOWE KATOWICE, wystawa zbiorowa, Galeria Katowice ZPAF