ZPAF-Okręg Śląski  Galeria  Galeria Halina i Leonard Idziak  Galeria Halina i Leonard Idziak cz. I   HALINA HOLAS-IDZIAKOWA I LEONARD IDZIAK - KATOWICE

I. Słowo wstępne II. Biografia                                      FOTOGRAFIA HALINY I LEONARDA IDZIAKÓW Sztuka fotografii Haliny i Leonarda Idziaków wyrosła z najlepszych tradycji polskiej fotografii. Oboje w młodości zetknęli się z tajnikami kreacji i warsztatu fotografii. Ich życie i sztuka to dla kilku pokoleń fotografików wielokrotne zmiany poglądów i stylów, tak bardzo znaczących w przeszłości. Zawsze hołdowali zasadzie prymatu kreacji i podporządkowaniu jej techniki w końcowej realizacji dzieła. Mieszkając od lat na Śląsku przeszli wszystkie etapy rozwoju i upadku tej dziedziny sztuki.. Ich fotografia to więź z tym co budowało od lat wartości szczere i patriotyczne, co jednak nie uchroniło pana Leonarda od przykrości i cierpień politycznych. Gdy w latach 60-tych budziła się po wojnie Polska fotografia ich twórczość uwiarygodniała znaczenie fotografii dla nowych zadań odbudowywanego Śląska, jego przemysłu, zabytków i kultury. Pani Halina uznana została za najbardziej godną reprezentantkę tworzonego w 1947 roku Związku Polskich Artystów Fotografików. Na Śląsku zostaje delegatem tego nowego związku twórczego. Wszyscy, którzy zetknęli się z fotografią w tamtych latach znają ich serdeczność i pomoc! W realizacji artystycznych celów fotografii narzucano ideologiczne naciski podporządkowane wątpliwemu zwycięstwu kultury socjalistycznej. Jednak możliwości i cechy sztuki fotograficznej automatycznie niosły z sobą rewizję wielu ówczesnych absurdalnych założeń. Wiele fotografii o takich cechach stworzyli Idziakowie. Z taktem i wrażliwością pokazując prawdę spojrzenia na rzeczywistość. Pamiętam ich znakomite fotografie przemysłu hutniczego i węglowego. Portrety ludzi umęczonych ciężką pracą, a zachowujących godność i prawdę wysiłku! Osiągnięciem w fotografii Haliny i Leonarda Idziaków była też reklama. To oni uczyli nas jak zachować prostotę wypowiedzi, a jednocześnie zainteresować widza! Ta szkoła fotograficznych talentów wywodzi się z ich rodzinnych tradycji. Ojciec i matka pani Haliny to znani artyści fotografii mieszkający od lat w Katowicach, przenoszący w dzień współczesny tajniki fotografii wielkoformatowej i studyjnej. Pan Leonard był współpracownikiem znanej z artystycznych osiągnięć firmy „Schabenbeck” w Zakopanem, tak bezlitośnie zniszczonej przez wojnę. Lata, w których tworzyli sztukę fotografii Idziakowie, to czas bez szkół i studiów. Część edukacji pani Halina zawdzięcza pobytowi w Wiedniu i kontakcie ze znakomitym ówcześnie światowym środowiskiem wiedeńskich fotografików. Dla nas, wstępujących w życie fotograficzne w latach 50-tych byli wytrwałymi nauczycielami i przyjaciółmi. Ta społeczna spolegliwość pozwoliła Idziakom na zasadniczą pomoc w organizacji okręgu ZPAF w Katowicach. To oni pomogli w „zdobyciu” własnego lokalu, organizacji wystaw oraz prowadzeniu szkolenia kandydatów do ZPAF! Dziś, gdy przeszłość często bywa zapomniana i lekceważona, tym jaśniej widać znaczenie ich obecności w kulturze kraju i Śląska. To były takie czasy gdy traktowano fotografię jako mechaniczne zapełniony papier łatwy do powielenia i łatwy do zniszczenia! Na szczęście pamięć często jest trwalsza od kamienia co pozwala mi na podniesienie ich sztuki do miana jeszcze jednego skarbu naszej śląskiej ziemi. Goczałkowice Zdrój, 4.07.05 Jerzy Lewczyński                                      powrót / back II. BIOGRAFIA HALINA HOLAS-IDZIAKOWA I LEONARD IDZIAK Małżeństwo artystyczne, które wywarło znaczący wpływ na rozwój i kształtowanie się śląskiego środowiska fotografów a w szczególności członków Związku Polskich Artystów Fotografików w Katowicach. Będące częścią wielopokoleniowego rodu wybitnych fotografów; ojciec pani Haliny - Józef Holas kierował Zakładem Fotograficznym cesarskiego fotografa Piperhoffa. Wtedy też prezentował swoje prace fotograficzne w czasie trwania muzycznych konkursów Wagnerowskich w Bayreuth, jeszcze przed I wojną światową. W latach międzywojennych otworzył i prowadził w Katowicach cieszący się wielką estymą i uznaniem zakład fotograficzny „FOTO - HOLAS”. Syn państwa Idziaków - Sławomir Idziak to jeden z najbardziej znanych operatorów filmowych tak w Polsce jak i na świecie. HALINA HOLAS-IDZIAKOWA urodziła się w 1916 roku we Lwowie. Do Związku Polskich Artystów Fotografików została przyjęta w roku 1950. Od kilkunastu lat jest też Członkiem Honorowym tego Związku. Wtedy już poznała wszystkich znaczących fotografików, Jana Bułhaka, Leonarda Sempolińskiego czy wreszcie Edwarda Hartwiga niekwestionowanego mistrza polskiej fotografii. W roku 1951 organizuje Delegaturę ZPAF w Katowicach. Od tego momentu do chwili obecnej czynnie uczestniczy w życiu organizacyjnym i artystycznym Delegatury a potem Okręgu Śląskiego ZPAF. Uczestniczy we wszystkich ogólnopolskich i okręgowych wystawach fotografii artystycznej. Lata 1970 - 1995 to lata, gdy razem z mężem zajmuje się barwną fotografią reklamową i użytkową. Fotografia ta charakteryzowała się wyczuciem artystycznym i mistrzowskim opanowaniem koloru. W tych pionierskich czasach było to osiągnięcie znaczące. Mieszka w Katowicach i Bielsku-Bystrej. Najważniejsze wystawy krajowe: 1950 - XVI Wystawa Fotografii Artystycznej w Toruniu 1952 - Młodzież Polski Ludowej w Warszawie 1957 - 25 lat izohelii we Wrocławiu I Międzynarodowa Wystawa Fotografii Artystycznej w Warszawie" 1958 - Wystawa marynistyczna w Gdańsku Wystawa Fotografii Użytkowej w Warszawie 1961 - Ogólnopolska Wystawa Fotografii Artystycznej w Warszawie 1966 - III Międzynarodowa Wystawa Fotografii Artystycznej w Warszawie 1967 - Polska rzeźba współczesna w fotografice w Warszawie Wystawa fotografii poszukującej w Warszawie 1971 - Wystawa Cykle w Warszawie Wystawy Wenus 71, 72. 74 w Krakowie 1978 - Wystawa fotografii reklamowej w Poznaniu 1979 - Powstała w polskim krajobrazie w Katowicach 1981 - Polskie szkło artystyczne w Katowicach 2002 - Nietrwałość fotografii wobec trwałości zmian w naturze w Katowicach Wystawy zagraniczne: 1956-Fotografia artystyczna Belgrad Jugosławia Austellung der polnischer Fotografie w Niemczech 1957-Fotografia artystyczna Rio de Janeiro Brazylia prezentowana też we Francji, Jugosławii i Moskwie 1958-Poland the Art Photography w Angli 1961-Fotografia artystyczna prezentacja w Rumuni i na Węgrzech Nagrody i wyróżnienia: 1950 - Nagroda Ministra Kultury i Sztuki na XVI Wystawie fotografii Artystycznej w Toruniu 1961 - Nagroda za całość prac na Ogólnopolskiej Wystawie Fotografii Artystycznej w Warszawie 1967 - Dyplom na wystawie Polska rzeźba współczesna... w Warszawie 1978 - Dyplom na Wystawie Fotografii Reklamowej w Poznaniu Wydawnictwa artystyczne: Prace w albumach: Ziemia rodzinna 1955, Almanach ZPAF 1959, Fotojarbuch 1960, Landschaftsfotografie 1963, Frauen der Welt fotografieren 1964, 150 lat Kopalni Węgla Kamiennego KATOWICE 1973, Polska w fotografii artystycznej 1974, Akt 1984, Formy i Ludzie Almanach fotografiki śląskiej ZPAF 1988. LEONARD IDZIAK urodził się w 1913 w Sosnowcu. Zmarł w roku 2001. Jako zawodowy fotograf już przed wojną uprawiał fotografię artystyczną. Członkiem Związku Polskich Artystów Fotografików został w roku 1953. Aktywna działalność we wszystkich wystawach Delegatury a następnie Okręgu Śląskiego ZPAF przyniosła mu w roku 1967 członkostwo rzeczywiste FIAP. W swojej działalności twórczej uzyskał szereg nagród i wyróżnień. Od połowy lat sześćdziesiątych zajmował się fotografią barwną i reklamową. Doskonałe opanowanie warsztatu oraz wielka kultura osobista uczyniła z niego wzór dla wielu młodych śląskich fotografików. Charyzma, jaką się cieszył w fotograficznym środowisku wynikała też z faktu ze jako żołnierz Armii Krajowej aktywnie przyczyniał się do wyzwalania Polski. Niestety po wojnie był dyskryminowany z tego powodu. Ważniejsze wystawy krajowe: 1938-I Wystawa Fotografii Śląskiej w Katowicach 1957-I Międzynarodowa Wystawa Fotografii Artystycznej w Warszawie 1958-25 lat izohelii” ( dyplom honorowy ) we Wrocławiu Wystawa Fotografii Użytkowej w Warszawie - III Międzynarodowa Wystawa Fotografii Artystycznej w Warszawie Wystawa Cykle w Warszawie 1979-Powstała w polskim krajobrazie w Katowicach 1981-Polskie szkło artystyczne w Katowicach Wystawy zagraniczne: 1955-Fotografia artystyczna Bruksela - Belgia , Pekin - Chiny 1956-Fotografia artystyczna Rio de Janeiro (dyplom) – Brazylia, Helsinki – Finlandia Udział wystawach polskiej fotografii za granicą: 1956-Poland threugh Art Photography – Anglia Photographie Artistique Polonaise - Francja Austellung der Polnischen Fotografie – Niemcy zestaw fotografii artystycznej dla: Rumuni, Jugosławii i Rosji (Moskwa) 1957-Fotografia artystyczna Melbourne – Australia, Helsinki – Finlandia, Brazylia 1961-zestaw fotografii artystycznej dla Węgier (w tamtym okresie zestawy fotografii obrazującej piękno ziemi polskiej organizowało Ministerstwo Spraw Zagranicznych wspólnie ze ZPAF) Wydawnictwa artystyczne: Prace w albumach: Ziemia rodzinna 1955,Photography Year Book 1957,Foto kino Verlag Leipzig Fototriks 1958, Almanach ZPAF 1959, Polonia 1965, 150 lat Kopalni Węgla Kamiennego KATOWICE 1973,Polska w fotografii artystycznej 1974,Formy i Ludzie Almanach fotografiki śląskiej ZPAF 1988. Opracowanie - Andrzej Koniakowski I. INTRODUCTION II.BIOGRAPHY                                      powrót / back I. Photography by Halina Holas-Idziakowa and Leonard Idziak The art of Halina and Leonard Idziak has got roots in the best tradition of Polish photography. The both met with secrets of creation and photography workshop in their youth. Their life and art, which were very important in the past, have meant multiple opinions and styles for few generations. They adhered to primacy of creation and subordinated to its technique in the final part of work creation. They lived in Silesia for many years where they went through the process of development and fall of this kind of art. Their photography is a relationship with what built honest and patriotic values. Which did not save Leonard from political suffering. When Polish photography was being woken up after war in the sixties, their creation succeeded in finding meaning of photography for new tasks for Silesia being rebuilt, its industry, monuments and culture. Halina was announced to be the best representative of ZPAF. This was organized in 1947 and she became a Silesian representative of this new association. In those years all the people who were interested in photography were touched by their help and warmth. To fulfill artistic aims in photography ideological pressure was forced on them to assure victory of socialism. Though possibilities and features of fine art photography automatically brought revision of absurdities of that period. A lot of such works were created by the Idziaks. Sensitive and tactful was the way of their idea of seeing reality. I remember their great photographs of smelting and coal industries. They were portraits of people tired with heavy work, providing dignity and the truth of an effort. Advertising photography was also an achievement for them. It was them who taught us how to both stick to simplicity and to make the viewer involved and interested. This school of photographic talents derives from their family tradition. Halina’s mother and father were famous artists who lived in Katowice for many years and who brought up to now arcanas of big format and studio pictures. Leonard was a coworker of “Schabenbeck” in Zakopane, a studio which was known for artistic achievements which were mercilessly destroyed by war. Years when the Idziaks created their art were the times without school and studies. Halina’s part of education was held in Vienna. The other part was in touch with outstanding group of Vienna’s photographers. For us, who started photographic career in the fifties, they were persistent teachers and friends. This social trustworthiness enabled the Idziaks with basic help when organizing branch of ZPAF in Katowice. It was getting branch’s own office for organizing exhibitions and running courses for ZPAF’s candidates. Nowadays when the past is often forgotten and disregarded, the more visible is their significant meaning in national and Silesian culture. It was then when photography was treated as a mechanically filled paper, easy to copy and to destroy. Fortunately memory is as hard as nails, which has let me praise the importance of their art as a one more treasure of Silesian land.                                      powrót / back II. Halina Holas-Idziakowa and Leonard Idziak This artistic marriage has greatly influenced development and creation of Silesian photographers’ environment, particularly members of Polish Association of Artists Photographers (ZPAF) in Katowice. Their family roots are in tradition of many generations of eminent photographers. Halina’s father, Józef Holas, was a manager of a photographic studio, which was owned by an emperor’s photographer Pipperhoff , and showed his works during Wagner’s contests long before 1st World War, as well as ran “Foto-Holas” studio which was held in high esteem in an interwar period. Sławomir Idziak, the Idziaks son is one of the most famous cameramen both in Poland and in the world. Halina Holas-Idziakowa Born in Lwow in 1916. She joined ZPAF in 1950 and for many years has been its honorary member. It was then when she met many influential photographers – Jan Bułhak, Leonard Sempiliński and finally Edward Hertwig who were undisputable masters of Polish photography. She created ZPAF’s branch in Katowice in 1951 and since that time she has been participating in organizational and artistic acts of it. She also took part in all all-Poland and district artistic photography exhibitions. Years between 1070 and 1995 were the time when she was together with her husband interested in advertising and functional photography. Her works showed a great artistic sense and mastery in dealing with colors which was significant in those trailblazing times. She lives both in Katowice and Bielsko-Bystra. The most significant national exhibitions: 1952-The Youth of People’s Poland, Warsaw 1957-15 Years of Izohelia, Wrocław 1958-Seafaring Exhibition, Gdańsk Exhibition of functional photography, Warsaw 1966-3rd International Exhibition of Fine Art Photography, Warsaw 1967-Polish Contemporary Sculpture in Fine Art Photography, Warsaw Exhibition of experimental photography, Warsaw 1971-Series, Warsaw Exhibitions Venus 71, 72, 74, Cracow 1978-Advertising Photography Exhibition, Poznań 1979-Created in Polish Landscape, Katowice 1981-Polish Artistic Glass, Katowice 2002-Impermanence of photography towards to permanence of changes in nature, Katowice Exhibitions abroad: 1956-Belgrad 1956-Austellung der polnischer Fotografie, Germany 1957-Rio de Janeiro, Brazil 1957-France, Yugoslavia, Moscow 1958-Poland, the Art Photography, England 1961-Romania, Hungary Awards and honourable mentions: 1950-Award of Minister of Culture and Art – 16th Exhibition of Fine Art Photography, Toruń 1961-an award for a group of works in All-Poland Exhibition of Fine Art Photography, Warsaw 1967-a diploma on Polish Contemporary Sculpture in Fine Art Photography , Warsaw 1978-a diploma o Advertising Photography Exhibition, Poznań Art publications: Works in picture albums: Yearbooks of ZPAF, Polonia, Homeland, Poland in Fine Art Photography and others. Publications in Germany: Frauen der Welt fotografieren, Fotojarbuch, Landschaftsfotografie. Leonard Idziak Born in Sosnowiec in 1913. Died in 2001. He practiced fine art photography as a professionalist soon before 2nd World War. He became a member of ZPAF in 1953. His increased activity for Silesian branch resulted in becoming a real member of FIAP. He gained many awards and favourable mentions. He took up color and advertising photography since the middle of sixties. He was held up as a model for many young photographers thanks to his perfect workshop as well as being a well-bred man. He was a person (endowed) with charisma in photographic environment which was caused by a fact that he used to be an active soldier of the Home Army, which caused that he fell a victim to repression after the 2nd World War. The most significant national exhibitions: 1957-1st Internation Exhibition of Fine Art Photopgraphy, Warsaw 1958-25 Years of Izohelia, Wrocław (an honorary diploma) 1966-3rd International Exhibition of Fine Art Photography, Warsaw Series, Warsaw 1979-Created in Polish Landscape, Katowice 1981-Polish Artistic Glass, Katowice Exhibitions abroad 1955-Brussels, Beijing 1956-Denmark, Helsins, Rio de Janeiro (a diploma) 1957-Melbourne, Brazil, Helsins Participation in Polish fine art exhibitions abroad 1956-Poland through Art Photography, England Photographie Artistique Polonaise, France Austellung der Polnischen Fotografie, Germany A set for Romania 1957-a set for Yougoslavia and Russia (Moscow) 1961-a set for Hungary Pictures in art publications: Photography Yearbook, Foto kino Verlag Leipzig Fototriks, Yearbooks of ZPAF Albums: Homeland, Polonia, Silesian suite, Poland in Fine Art Photography Biographies by Andrzej Koniakowski Translation by Danuta Liboska                                      powrót / back {I}  {II}  {III}  {IV}  fotoreportaż